بنام خدا .در اثار خواجه نصیرالدین .طوسی ریاضی دان بزرگ..این اشعار وارد شده ..مرد دانا .دل ستاره شناس ....که مر این بر ج را نهاد اساس .....رقم برج ها گه اعداد.....از حساب جمل گرفت ونهاد .....از جمل ها /یعنی صفر /الف ز ثور نشان ....با ز جوزا وجیم از سرطان .....چون اسد دال گشت وسنبله ها ....واوز میزان نهاد وعقرب .زا.......قوس حائ نشان جدی نهاد ......دلو ی با الف به ماهی داد .....یعنی ی با الف که یا میشود بحوت داد ...واک ال ..ب ..بک.بک.بل .اشاره به ساعات ودقائق پس صاد  اشاره به صفر ها ..است...که رقم حمل است./حمل ..بره..اول ماه شمسی..فروردین/...رقم حمل است .رقم حوت ...واک یعنی ساعت .یعنی ..یک ساعت .وبیست دقیقه.۱/۲۰..پس مقدار ساعات طلوع برج حمل وحوت .۱/۲۰ دقیقه است...مقدار ثور ..یکساعت ونیم ۱/۳۰--بط مقدار جوزا ست . دو ساعت ۲..جح .دو ساعت  بیست دقیقه .۲/۲۰-- سرطان وقوس باشد ----دز ..اسد است ...وعقرب ...۲ ساعت  بیست دقیقه ---هو یعنی سنبله ..دو ساعت ونیم .۲/۳۰---در این حساب .که مقادیر طلوع برج نسبت به افق مختلف است../مندرج در علوم ودانش کاربردی مسلمین/در بعضی افاق از او جدی تا اول سرطان به یکبار طلوع کند ...وباقی برجها با یکدوره معدل النهار به تدریج ..در بعض برج ها .ابد الظهور .ومخفی ظهور است .مثل شش برج در قطبین زمین.....ملا علی قوشچی  در باب چهرم  .مقاله دوم فارسی هیئت .تفصیلا بیان نموده . قاعده خواجه نصیر بزرگ --بیان قاعده تمام بروج نیست.این قاعده شامل افاقی است که عرض سماوی او از تمام میل کلی کمتر است تا افاق استوائیه .باز مقدار طلوع ساعات بروج در انها فرق میکند... در مدینه منوره رسول .معظم ص...حمل وحوت -- ۱/۲۹ دقیقه --ثور .ودلو.۱/۴۰ دقیقه....جوزا وجدی ...۱/۵۸ دقیقه ....سرطان وقوس ۲/۱۱ دقیقه....اسد وعقرب ۲/۱۱ دقیقه....سنبله ومیزان .۲/۸ دقیقه....  وایضا ..در تبریز ..بترتیب برجهای ذکر شده .از حمل .تا سنبله ومیزان.----حمل وحوت . ۱/۱۵ دقیقه --ثور .ودلو ۱/۲۹ دقیقه....جوزا وجدی .۱/۱۶ دقیقه ....سرطان وقوس .۲/۲۱ دقیقه اسد وعقرب ..۲/۲۹ دقیقه ....سنبله ومیزان ...۲/۲۸ دقیقه......ایضا در تهران ..حمل وحوت ...۱/۱۵ دقیقه ...ثور ودلو ..۱/۲۹ دقیقه ....جوزا وجدی ..۱/۵۶ دقیقه ....سرطان وقوس ۲/۱۶ دقیقه ...اسد وعقرب ۲ ساعت ۲۳ دقیقه سنبله ومیزان  ۲ ساعت ۲۴ دقیقه ....در قاعده تقریبی .جناب خواجه .بزرگ ریاضی دان واختر شناس ..در مقدار ساعات بین الطلوع برج در افاقی که بروج را به تدریج طلوع وغروب علی توالی که از خط استوا است تا افاقی که عرض ان از تمام میل کلی کمتر بوده.است...جناب .ملا مظفر در حاشیه تنبیهات ..حد طلوع هریک از بروج دوازده گانه  را بدین مقدار اورده...حمل وحوت .۱/۲۰ دقیقه ---ثور ودلو ..۱/نیم ....جوزا وجدی ۲ ساعت ...سرطان وقوس ۲ ساعت .و۲۰ دقیقه ...اسد وعقرب ..۲ ساعت ۲۰ دقیقه ...سنبله ومیزان  ۲ ساعت ونیم ..ذکر نموده ...در بیان بروج .. حمل متعلق بر فروردین ..ثور متعلق به اردبهشت..جوزا متعلق به خرداد ..سرطان .متعلق به ماه تیر ....اسد .به مرداد.ماه.سنبله .به شهریور ....میزان به مهر ماه....عقرب .به ابان ماه....قوس به اذر ماه....جدی .به ماه دی ...دلو به ماه بهمن ...حوت به ماه اسفند ..است..//روشن تر قمر در عقرب ..برج ها .از استخراج .محاسبه. هر چه از ماه شد مثنی کن ..پنج دیگر فزای بر سر ان .....وانچه مانده در اخر منزل ...ضرب در شش کن .ودرج میدان.....مثالی.از بهر تسهیل .محاسبه.فرض ماه شعبان ..خواستیم بدانیم قمر در چه برجی .است.چون ۱۵ روز گذشته ان را دو برابر نموده +۵ نماییم ..=۳۵...شمس در حمل است ..به هر برجی ۵ روز افزوده شود ..پس قمر در اخر میزان است ..روز ۱۷ شعبان حساب کرده .شانزده روز گذشته بود .دو برابر شد . +۵=۳۷ باز هم شمس در حمل است.سه از ان تا میزان کسر شد باقی ماند دو ..ضرب در ۶ =۱۲...پس قمر دوازده درجه در عقرب است. این محاسبه ماهای قمری است .نه شمسی.کواکب در بروج دوازده گانه میچرخند .باذن .خالق منان.بقدرت اله العالمین.وقمر یکی از کواکب سبعه است . در وقتی که در عقرب واقع شود برای امور خیر وتزویج خوب ندانند..قاعده بر این قرار .هر چند روز از ماه عربی گذشته انرا در حساب دو برابر نما وپنج بر ان افزون کن.پس بنگر شمس در کدام برج است .از حمل بحساب اورده بهر برجی پنج روز اضافه دهیم در هر برجی که عدد تمام شد ماه در ان برج است واگر عددی باقی ماند انرا در شش ضرب کن .حاصل را از درجه ان برج بحساب اور... بدین محاسبه.. الباقی .در صفحات بعد تقدیم میشود ..